Những ưu điểm không nên bỏ lỡ của rượu dứa

Rượu dứa là thức uống được tạo ra từ dứa tươi thông qua quá trình ngâm hoặc lên men, mang hương thơm đặc trưng, vị chua ngọt và hậu vị khá dễ uống. Bên cạnh giá trị về hương vị, dứa còn chứa nhiều hợp chất tự nhiên đáng chú ý, trong đó nổi bật là bromelain – một nhóm enzyme có khả năng phân giải protein.

Vậy rượu dứa có tác dụng gì? Những thành phần từ quả dứa có thể mang lại giá trị gì và cần lưu ý điều gì khi sử dụng loại đồ uống này? Hãy cùng tìm hiểu.

Rượu dứa là gì?

Rượu dứa có thể được chế biến bằng cách ngâm dứa với rượu hoặc thông qua quá trình lên men nguyên liệu dứa để tạo thành đồ uống có cồn.

Dứa vốn chứa nhiều vitamin, khoáng chất, acid hữu cơ và các hợp chất thực vật. Đặc biệt, bromelain là nhóm enzyme có trong quả và thân cây dứa, có khả năng phân giải protein. Bromelain đã được nghiên cứu với nhiều mục đích sử dụng khác nhau, tuy nhiên bằng chứng về hiệu quả trên người vẫn chưa đủ để xem đây là một phương pháp điều trị bệnh.

Điều quan trọng là quá trình ngâm hoặc lên men với rượu có thể làm thay đổi thành phần của nguyên liệu. Vì vậy, không thể mặc nhiên cho rằng mọi dưỡng chất và enzyme có trong dứa tươi đều được giữ nguyên trong rượu dứa.

Những tác dụng của rượu dứa được nhiều người quan tâm

1. Có thể hỗ trợ quá trình tiêu hóa protein

Dứa nổi tiếng với bromelain – nhóm enzyme có khả năng phân giải protein. Đây cũng là một trong những lý do dứa thường được sử dụng trong các món ăn hoặc đồ uống sau bữa ăn.

Một số nghiên cứu về bromelain cho thấy enzyme này có hoạt tính phân giải protein và đã được nghiên cứu về nhiều ứng dụng đối với sức khỏe. Tuy nhiên, cần phân biệt giữa bromelain trong dứa hoặc chế phẩm bromelain với rượu dứa. Hiện chưa có đủ bằng chứng chất lượng cao để khẳng định rằng uống rượu dứa có tác dụng hỗ trợ tiêu hóa tương đương với các chế phẩm bromelain được nghiên cứu.

Do đó, nếu sử dụng rượu dứa, nên xem đây chủ yếu là một loại đồ uống có cồn có hương vị từ dứa thay vì một sản phẩm hỗ trợ tiêu hóa.

2. Bổ sung một số hợp chất tự nhiên từ dứa

Dứa là loại trái cây cung cấp vitamin C cùng nhiều hợp chất thực vật. Khi được sử dụng làm nguyên liệu cho đồ uống lên men hoặc ngâm, một phần các thành phần tự nhiên từ dứa có thể hiện diện trong sản phẩm cuối cùng.

Tuy nhiên, hàm lượng cụ thể phụ thuộc vào giống dứa, độ chín của quả, tỷ lệ nguyên liệu, phương pháp chế biến, thời gian lên men hoặc ngâm và điều kiện bảo quản.

Vì vậy, không nên coi rượu dứa là nguồn bổ sung vitamin C hoặc chất chống oxy hóa chính trong chế độ ăn. Trái cây tươi vẫn là lựa chọn phù hợp hơn nếu mục tiêu là bổ sung các dưỡng chất từ dứa.

3. Hương vị đặc trưng, phù hợp sử dụng trong các dịp đặc biệt

Một lợi ích thực tế của rượu dứa nằm ở hương vị và trải nghiệm thưởng thức.

Dứa có vị chua ngọt tự nhiên và mùi thơm đặc trưng. Khi kết hợp với quá trình ngâm hoặc lên men, sản phẩm có thể tạo ra hương thơm trái cây rõ nét, vị rượu dịu và hậu vị đặc trưng.

Rượu dứa có thể được sử dụng trong những dịp gặp gỡ gia đình, bạn bè hoặc làm nguyên liệu cho một số món đồ uống và món ăn.

Tuy nhiên, đây là giá trị về ẩm thực và trải nghiệm, không nên nhầm lẫn với tác dụng điều trị hoặc phòng bệnh.

4. Bromelain đang được nghiên cứu về khả năng hỗ trợ giảm viêm và đau

Bromelain là một trong những thành phần nổi bật nhất của dứa được giới khoa học quan tâm. Một số nghiên cứu lâm sàng đã đánh giá bromelain trong các tình trạng liên quan đến viêm và đau.

Một tổng quan hệ thống và phân tích gộp năm 2023 cho thấy bromelain đường uống có một số tín hiệu tích cực đối với giảm đau trong một số bối cảnh, nhưng hiệu quả phụ thuộc vào tình trạng bệnh, liều lượng và dạng sản phẩm; các tác giả cũng nhấn mạnh cần thêm nghiên cứu chất lượng cao.

Một nghiên cứu lâm sàng năm 2024 cũng ghi nhận chế phẩm bromelain hoặc chiết xuất dứa có thể giúp giảm đau và sưng sau phẫu thuật răng khôn. Tuy nhiên, những kết quả này được nghiên cứu trên chế phẩm bromelain/chiết xuất dứa được kiểm soát, không phải rượu dứa thông thường.

Vì vậy, chưa có cơ sở để khẳng định uống rượu dứa có tác dụng giảm đau xương khớp hoặc điều trị viêm.

Có nên dùng rượu dứa để xoa bóp giảm đau?

Trong dân gian, một số loại rượu ngâm trái cây hoặc thảo dược được sử dụng để xoa bóp vùng vai gáy, lưng hoặc khớp nhằm tạo cảm giác nóng và thư giãn.

Tuy nhiên, việc sử dụng rượu dứa để xoa bóp giảm đau chưa có đủ bằng chứng khoa học để khẳng định hiệu quả điều trị. Cảm giác ấm nóng khi xoa bóp có thể tạo cảm giác dễ chịu tạm thời nhưng không đồng nghĩa với việc nguyên nhân gây đau đã được điều trị.

Đặc biệt, không nên bôi rượu lên vùng da đang trầy xước, viêm, kích ứng hoặc có vết thương hở.

Rượu dứa có giúp “giải độc gan” không?

Đây là một quan niệm cần đặc biệt lưu ý.

Dù dứa chứa các hợp chất dinh dưỡng và chất chống oxy hóa, không có cơ sở để khẳng định rượu dứa có tác dụng giải độc gan. Ngược lại, ethanol trong đồ uống có cồn được cơ thể chuyển hóa tại gan và việc uống rượu có thể làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh lý, trong đó có bệnh gan. WHO cũng xác định rượu là yếu tố nguy cơ liên quan đến hơn 200 bệnh lý và tình trạng sức khỏe.

Do đó, không nên uống rượu dứa với mục đích “thải độc”, “làm sạch gan” hoặc phục hồi chức năng gan.

Rượu dứa có giúp tăng sức đề kháng không?

Dứa tươi có vitamin C và nhiều chất dinh dưỡng, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc rượu dứa có tác dụng tăng sức đề kháng hoặc phòng cảm cúm.

Vitamin C là một chất dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể, nhưng lượng vitamin C còn lại trong một sản phẩm rượu dứa phụ thuộc vào nguyên liệu và quá trình chế biến.

Nếu muốn bổ sung vitamin C, các loại trái cây tươi như dứa, cam, ổi, kiwi… sẽ là lựa chọn phù hợp hơn so với việc sử dụng đồ uống có cồn.

Rượu dứa có làm đẹp da và chống lão hóa?

Dứa chứa vitamin C và một số hợp chất có hoạt tính chống oxy hóa. Tuy nhiên, hiện chưa có bằng chứng đáng tin cậy cho thấy uống rượu dứa giúp làm đẹp da hoặc chống lão hóa.

Đặc biệt, không nên tự ý dùng rượu dứa để bôi trực tiếp lên mặt. Cồn có thể gây khô, kích ứng hoặc làm tổn thương hàng rào bảo vệ da, nhất là với người có làn da nhạy cảm.

Nếu mục tiêu là chăm sóc da, nên lựa chọn các sản phẩm được thiết kế và kiểm nghiệm dành riêng cho da thay vì sử dụng rượu ngâm tại nhà.

Những ai nên hạn chế hoặc tránh uống rượu dứa?

Rượu dứa vẫn là đồ uống có cồn, vì vậy các lợi ích tiềm năng từ nguyên liệu dứa không loại bỏ được những nguy cơ liên quan đến ethanol.

WHO nhấn mạnh rằng không có mức sử dụng rượu nào hoàn toàn không có rủi ro; nguy cơ tăng lên khi lượng và tần suất uống tăng.

Đặc biệt, nên tránh sử dụng rượu đối với:

• Người đang mang thai hoặc có kế hoạch mang thai.
• Người chưa đủ tuổi sử dụng đồ uống có cồn.
• Người mắc bệnh có thể bị ảnh hưởng bởi rượu.
• Người đang sử dụng thuốc có tương tác với cồn.
• Người có tiền sử hoặc nguy cơ lệ thuộc rượu.
• Người chuẩn bị lái xe hoặc vận hành máy móc.

Nếu đang sử dụng thuốc hoặc có bệnh lý nền, nên hỏi bác sĩ về khả năng tương tác trước khi uống đồ uống có cồn.

Uống rượu dứa thế nào để hạn chế rủi ro?

Nếu lựa chọn sử dụng rượu dứa, nên ưu tiên nguyên tắc uống ít, không uống thường xuyên và không uống để điều trị bệnh.

Một số lưu ý quan trọng:

• Không uống rượu dứa khi bụng đói.
• Không uống cùng các loại thuốc có cảnh báo tương tác với rượu.
• Không lái xe sau khi uống.
• Không uống liên tục hoặc uống với lượng lớn trong một lần.
• Không tự ngâm rượu với nguyên liệu không rõ nguồn gốc.
• Không coi rượu dứa là thuốc chữa bệnh.
• Không sử dụng rượu dứa để “giải độc gan” hoặc “tăng sức đề kháng”.